على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3910
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
و گول . و زمين نرم كه پاى در آن فرو رود . هبل ( habal ) ا . ع . قولهم : اهتبل هبلك ، بصيغهء امراى يملك بشانك : يعنى لازم بگير درستى حال و شأن خود را . هبل ( habal ) م . ع . هبلته امه هبلا ( از باب سمع ) : گم كرد او را مادر او و بىفرزند شد . هبل ( habel ) ص . ع . ذئب هبل : گرگ فريبنده . هبل ( hebel ) ا . ع . كلانسال و گرانسنك از مردم و از شتر و از شترمرغ . هبل ( hobal ) ا . ع . نام بتى در كعبه . و نام پدر بطنى از كلب . هبل ( heball ) ا . ع . كلانسال و گرانسنك از مردم و از شتر و از شترمرغ . هبل ( heball ) و ( hebell ) ا . ع . مرد بزرك جثه و يا دراز بالا . هبلات ( hobal t ) ا . ع . كسانى كه از نژاد هبل مىباشند . هبلاع ( hebl ' ) ا . ع . مرد پرخوار فراخ گلو كه لقمههاى بزرك بردارد . هبلة ( heballat ) و ( hebellat ) ا . ع . زن بزرك جثه و يا دراز بالا . هلبس ( hebles ) ا . ع . ما بها هلبس : نيست در آن خانه كسى . هبلع ( hebla ' ) ا . ع . سك و سك سلوقى . هبلع ( hebla ' ) و ( haballa ' ) ا . ع . مرد بسيار خوار فراخ گلو كه لقمه هاى كلان بردارد . هبلق ( haballaq ) ا . ع . كوتاه قامت . هبلى ( hebell ) ا . ع . خرامش و تبختر در راه رفتن . هبليس ( heblis ) ا . ع . ما فى الدار هبليس : نيست در آن خانه كسى . هبنق ( hobnoq ) ا . ع . غلام بچه و خدمتگار . هبنق ( hobannaq ) ا . ع . احمق كوتاه بالا . هبنقة ( habnaqat ) ا . ع . چسبانيدن شكم رانها را به زمين هنگام نشستن . هبنقة ( habannaqat ) ا . ع . لقب مردى گول و احمق . ر . ودعات . هبنقع ( habanqa ' ) ا . ع . مرد متكبر احمق كه حكايات زنان را دوست دارد . و آنكه عصا در دست گرفته گدايى كند و از مردمان سؤال نمايد . و آنكه چون در جايى نشيند بر نخيزد و اين نشستن را جلسة الهبنقع گويند . هبنقعة ( habanqa'at ) ا . ع . شتران فراخ كج دهن فروهشته لب . و نيز بر پى پاشنهء پاى نشستن و يا هر دو پاى از هم بازداشته و شكم رانها را بهم چسبانيده بر سرين نشستن . هبنك ( habannak ) ا . ع . مرد احمق ضعيف و سخنچين . هبنكة ( habannakat ) ا . ع . زن احمق ضعيف . و زن سخنچين و نيز هبنكة : مرد با كسالت . هبنوق ( hobnuq ) ا . ع . غلام بچه و خدمتگار . هبنوقة ( hobnuqat ) ا . ع . ناى و دف و هر آلت سرود . هبنيق ( habniq ) و ( hebniq ) ا . ع . غلام بچه و خدمتگار . هبو ( habv ) ا . ع . نام گروهى از تازيان . هبو ( hobovv ) م . ع . هبا الغبار هبوا ( از باب نصر ) : بلند برآمد گرد خاك و هبا فلان : گريخت فلان . و هبا الرجل : مرد آن مرد . هبوات ( habv t ) و ( habav t ) ع . ج . هبوة . هبوب ( habub ) ا . ع . بادى كه گرد خاك برانگيزد . هبوب ( hobub ) م . ع . هب هبا و هبوبا . ر . هب . هبوبة ( habubat ) ا . ع . بادى كه گرد خاك برانگيزد . هبوة ( habvat ) ا . ع . گرد خاك . و تيرگى . ج : هبوات ( habav t ) و ( habv t ) . هبور ( habur ) ا . ع . عنكبوت . هبور ( hobur ) ع . ج . هبر . هبور ( habbur ) ا . ع . مورچه ريزه . هبوز ( hobuz ) م . ع . هبز هبوزا و هبزانا . ر . هبزان . هبوط ( habut ) ا . ع . زمين نشيب و سرازير ، مؤنث آيد . ج : هبط و هبائط . هبوط ( hobut ) م . ع . هبط هبوطا ( از باب ضرب و نصر ) : نازل شد . و فرود آمد از بالا . و هبط ثمن السلعة كم گرديد قيمت آن متاع . هبوط ( hobut ) ا . پ . مأخوذ از تازى - نزول و فرود و نشيبگاه . و صعود و هبوط : فراز و نشيب . و هبوط آدم : فرود آدم از بهشت . و هبوط كردن : فرود آمدن و نزول كردن . و هبوط كوكب ضد شرف آن . هبوع ( hobu ' ) ا . ع . رفتار خر كند كه تيزرو نباشد . و بناگاه فراپيش آمدگى قوم از هر جاى . هبوع ( hobu ' ) م . ع . هبع